Dünyada məktəb formaları təkcə ağ köynək və qara şalvardan ibarət deyil. Hər ölkə öz mədəniyyətini, tarixini və iqlimini şagirdlərin paltarına əks etdirir.
AzEdu.az dünyanın müxtəlif yerlərindən maraqlı nümunələri araşdırıb:
Yaponiyada məktəb formaları çox tanınır. Qızlar “sailor fuku” adlanan dənizçi üslubunda forma geyir, oğlanlar isə “gakuran” adlı hərbi üslubda formalar istifadə edir. Əsas rənglər tünddür, amma bəzi məktəblərdə açıq rənglər də var.
Bu formalar yalnız geyim deyil, mədəni simvol sayılır. Anime və filmlərdə tez-tez göstərildiyi üçün dünyada məşhurdur. 19-cu əsrdə bu formalar Qərb və hərbi geyimlərdən ilhamlanaraq yaradılıb. Yapon şagirdləri öz formalarını o qədər sevirlər ki, hətta dərsdən sonra və həftəsonları da bu paltarlarla gəzməyi bir stil olaraq qəbul edirlər.
![]()

Butanda şagirdlər milli geyimlərdən istifadə edirlər: oğlanlar “Gho”, qızlar isə “Kira” geyinir. Bu geyimlər dövlətin milli mədəniyyət və ənənələrini qoruma siyasətinin bir hissəsidir. Hər bir geyim fərdi və rahat hazırlanır, həm məktəbdə, həm də xüsusi mərasimlərdə taxıla bilər. Bu forma həm milli kimliyi, həm də tarixi ənənəni əks etdirir.

Böyük Britaniyada məktəb formaları çox ciddi və rəsmi üslubda hazırlanır. Əsas elementlər blazer (pencək), qalstuk və köynəkdir. Hər məktəbin öz rəngi və emblemi olur. Bu formalar prestij və ənənəni simvolizə edir. Tarixi olaraq erkən formalar uşaqların sosial statusunu göstərib – zəngin və kasıb uşaqlar fərqli formalar geyinib.


Hindistanda məktəb formaları çox rənglidir. Açıq mavi, yaşıl, qəhvəyi kimi rənglər istifadə olunur. Bəzi məktəblərdə həftənin gününə görə fərqli formalar geyilir. İsti iqlim səbəbindən parçalar nazik və rahatdır. Dövlət və özəl məktəblər arasında həm rəng, həm də dizayn fərqlidir.

Afrika ölkələrində məktəb formaları çox rənglidir. Sarı, yaşıl, narıncı kimi parlaq rənglər istifadə olunur. Bəzi məktəblərdə yerli naxışlar və parçalar da var. Bu formalar həm məktəbi, həm də yerli mədəniyyəti əks etdirir.

Çində bir çox məktəbdə formalar idman kostyumu tipindədir. Tracksuit üslublu formalar rahat və hərəkət etməyə əlverişlidir. Belə formalar həm praktik, həm də funksionaldır.
![Social media buzz over the ugliness of Chinese school uniforms[1]- Chinadaily.com.cn](http://www.chinadaily.com.cn/china/images/attachement/jpg/site1/20150920/b083fe955fd617686d9547.jpg)
Vyetnamda bəzi məktəblərdə qızlar üçün “Áo dài” adlı ənənəvi paltar tələb olunur. Bu paltar uzun tunika və geniş şalvardan ibarət olur. Ən çox orta və yuxarı sinif şagirdləri tərəfindən geyilir və ölkənin mədəni simvolunu göstərir. Bu paltar həm zərif görünür, həm də isti və rütubətli iqlim üçün uyğundur.

Tonga məktəblərində bəzi şagirdlər ənənəvi ətək formalı geyim “Tupenu” geyinir. Üzərinə bəzən “Ta’ovala” adlı ənənəvi kəmər bağlanır. Bu, şagirdlərin mədəni ənənəyə hörmətini göstərir.
![]()
Kubada məktəb forması rənglərlə sinifləri fərqləndirir. İbtidai sinif şagirdləri ayrı, orta və lisey səviyyəsindəki şagirdlər isə fərqli rənglərdə paltar geyinirlər. Bu, həm müəllimlərə, həm də cəmiyyətə sinif səviyyəsini göstərir.

Şri-Lankada isə tam əksinə, ağ rəng mütləq hakimdir. Tropik istidə şagirdlərin hamısı, həm oğlanlar, həm də qızlar başdan-ayağa qar kimi ağ geyinirlər. Tropik iqlim səbəbindən bu rəng həm praktikdir, həm də Buddist mədəniyyətində saflıq və bərabərliyi simvolizə edir. Qızlar və oğlanlar üçün forma fərqli dizaynlara malikdir, lakin hər biri ağ rəng əsaslıdır.
![]()