Milli Meclis Milletvekili Siyavuş Novruzov, parlamentin dün yapılan oturumunda öğrencilerin sınavlarının çokluğundan duyduğu endişeyi dile getirdi. Milletvekili, çocukların ders ve sınavların yanı sıra, boş zamanlarını verimli geçirmeye, spor yapmaya ve diğer geliştirici faaliyetlere de fırsat bulmaları gerektiğini belirtti.
Bu açıdan KSQ ve BSQ'lerin iptal edilmesi veya sayısının azaltılması mümkün olabilir mi?
AzEdu.az'a konuyla ilgili konuşan eğitim uzmanı Ramin Nurəliyev şunu kaydetti: sınavların karmaşıklaştırılması ve zorlaştırılması velilerde ve öğrencilerde sınav korkusu yaratıyor:
“Eğer ortaöğretim okullarında değerlendirme mekanizmasından bahsediliyorsa, ben şunu düşünüyorum ki, küçük summatif değerlendirme ve büyük summatif değerlendirmelerin sayısı o kadar da çok değil ve genel olarak olmalıdır. Çünkü her bir eğitim döneminin veya yarıyılın sonunda o dönemin değerlendirmesini gerçekleştiren bir mekanizma mevcut olmalıdır. Bizde bu, küçük ve büyük summatif değerlendirme olarak adlandırılır. Bir kısmı dönemde, bir kısmı ise yarıyılda yapılır ve bu değerlendirmelerin varlığı bir sorun değildir. Milletvekili summatif değerlendirmeyi kastetmiyor olabilir”.
Dünyanın çoğu ülkesinde bu yaklaşım uygulanmaktadır:
“Dünyanın çeşitli ülkelerinde her dönemin, sömestrin veya eğitim yılının sonunda ilgili değerlendirme yapılır. Bu, ortaöğretim okullarında da böyledir, kolejlerde de, yükseköğretim kurumlarında da. Yani, bu, kabul edilmiş genel bir prosedürdür.
Eğitim sürecinin aşamasına uygun olarak, o eğitim yılı tamamlandığında ilgili değerlendirme yapılmalıdır ve bu da sınavlar aracılığıyla gerçekleştirilir. Bilim ve Eğitim Bakanlığı da bu süreci uluslararası tecrübeye uygun şekilde yürütmektedir. Bu açıdan burada temel bir sorun yoktur”.
Sınavlardan duyulan endişe esasen psikolojik faktörlerle ilgilidir:
“Öğrencilerin hangi sınavdan endişeleri olabilir? Eğer öğrenci ortaöğretim okulunda okuyorsa, summatif değerlendirmelere mutlaka katılmalıdır. Evet, summatif değerlendirmeleri belirli ölçüde kolaylaştırmak, formatını değiştirmek veya yılda bir kez yapmak mümkündür. Bu, ayrı bir tartışma konusudur. Ancak genel olarak summatif değerlendirmenin iptali doğru değildir.
Eğer öğrenci 5. veya 6. sınıfta summatif değerlendirmeden endişe duyuyorsa, üst sınıfta kabul sınavlarına hazırlanırken hangi zorlukları yaşayacak? Çünkü üst sınıflarda sınavların sayısı daha fazladır: mezuniyet sınavları, kabul sınavları, deneme sınavları, birinci ve ikinci deneme sınavları vb. Birdenbire yoğun bir sınav sürecine dahil olmak çocukta daha ciddi stres yaratır.
Ben şunu düşünüyorum ki, mevcut yapı ve durum kötü değildir. Evet, sınav odaklılık var ve bunu kabul ediyorum. Ancak "sınav olmasın", "KSQ ve BSQ iptal edilsin" gibi teklifleri kabul etmiyorum. Çünkü dönemin veya yarıyılın sonunda mutlaka değerlendirme yapılmalıdır ve bu fonksiyonu BSQ'ler yerine getirir”.
Sınavlar öğrencinin becerilerinin oluşmasında önemli rol oynar:
“Bu sistem çocuğun sınava uyumunu sağlar. Alt sınıflardan üst sınıflara geçtikçe test çözme, materyali analiz etme ve zamanı doğru bölüştürme becerileri oluşur.
Sınav odaklılık bizi sıkıyor ve sorun yaratıyor, bunu kabul ediyorum. Çünkü sınav ve kabul korkusu artık hem öğrencilerde hem de velilerde oluşmuştur. Öğrenci üst sınıfa geldiğinde artık kabul sınavı hakkında düşünür. Veli, çocuk hazırlanmazsa sınavdan kalacağından endişe duyar.
Sınavın zorluğu, zamanın yetersizliği, dinleme sorularının materyal tabanına uygun olmaması ve diğer faktörler veli ve öğrenci endişesi yaratır. Yenilikleri ve uluslararası tecrübeyi uygularken ortaöğretim okullarında öğrencilerin gerçek potansiyelini göz önünde bulundurmalıyız. Kabul sınavları ortaokul programına uygun olmalıdır.
Sınavın karmaşıklaştırılması ve zorlaştırılması velilerde ve öğrencilerde sınav korkusu yaratır. Bu ise en büyük tehlike ve temel sorundur”.
