15 Şubat tarihinde yapılan son yüksek lisans kabul sınavının sonuçları gösteriyor ki, III. uzmanlık grubu lisans mezunları diğer gruplarla karşılaştırıldığında nispeten daha düşük puan toplamışlardır.
Bu farkın temel nedeni olarak sınavda matematiksel nitelikli mantık sorularının ağırlıkta olması ve bu tür görevlerin beşeri bilimler alanı mezunları için zorluk yaratması gösterilmektedir.
Diğer yandan, yabancı dil ve bilişim okul programında öğretildiği halde, mantık dersi ders kitaplarında ve genel eğitim sisteminde yer almamaktadır.
Merak konusu, mantık dersinde hangi değişiklik yapılsa, sonuçlarda denge korunmuş olur?
AzEdu.az'a konuyla ilgili eğitim uzmanı Elçin Efendi konuştu.
O belirtti ki, bir tarafın zayıf, diğer tarafın ise yüksek sonuç göstermesi genel süreçte her bir katılımcı için eşit fırsatların yaratıldığını söylemeye imkan tanımaz. Bu açıdan, soruların dengeli bir şekilde hazırlanması daha uygun olacaktır.
“Belirtmeliyim ki, Devlet Sınav Merkezi tarafından yüksek lisansa yapılan kabul sınavında lisans mezunlarının, özellikle beşeri bilimler odaklı uzmanlıkları bitirenlerin zorluk çektiklerini bildirmeleri soruların genel analiziyle sonuçlandı. Anlaşıldı ki, sınavda sözel sorular azınlıkta kalmış, esas olarak matematiksel yönelimli sorular ağırlıkta olmuştur.
Doğal olarak, her iki yönde de katılımcıların soruları cevaplayabilmesi için düşünüyorum ki, sözel soruların sayısının bir miktar artırılması veya bazı görsel görevlerin sayısının çoğaltılması uygun olacaktır. Matematiksel mantık sorularıyla karşılaştırıldığında her iki yönde de katılanlar için daha elverişli bir denge oluşturulmalıdır. Muhtemelen, Mayıs ayında yapılacak ikinci deneme sınavında Devlet Sınav Merkezi bu faktörü göz önünde bulunduracaktır. Çünkü bir tarafın zayıf, diğer tarafın ise yüksek sonuç göstermesi genel süreçte herkes için eşit fırsatların yaratıldığını söylemeye imkan vermez. Bu nedenle dengeli soruların hazırlanması daha uygun olacaktır".
Mantık dersi hem yüksek lisans, hem devlet memurluğu, hem de “Yükseliş” sınavlarında yer aldığı için en azından 11. sınıfta veya yükseköğretimin tüm uzmanlık alanlarında öğretilmelidir:
“Diğer meseleye gelince, bildiğimiz gibi, mantık dersi şu anda genel eğitim kurumlarında öğretilmemektedir. Oysa daha önce okullarda bu ders öğretiliyordu. Son yıllarda ise genel olarak eğitim kurumlarında mantık dersi yer almamaktadır. Yalnızca yükseköğretim kurumlarının bazı uzmanlık alanlarında, gerekli görüldüğü durumlarda, örneğin, hukuk, sosyal hizmet, felsefe ve bir dizi diğer uzmanlık alanlarında - mantık dersi öğretilmektedir.
Ama tüm uzmanlık alanlarında yükseköğretim düzeyinde mantık dersi okutuluyor mu? Elbette ki, hayır. Bu meselenin çözümü için düşünüyorum ki, genel eğitim kurumlarında, üst eğitim kademesinde en azından 11. sınıfta mantık dersinin haftada bir veya iki saat öğretilmesi uygun olabilir. Doğrudur, böyle teklifler ileri sürüldüğünde dünyanın birçok ülkesinde kabul prosedürlerinde mantık dersi öğretilmeden de sınavların yapıldığı ve adayların genel zeka seviyesinin kontrol edildiği kaydedilmektedir.
Ancak mesele şundan ibarettir ki, genel zeka kontrol edilirken yalnızca matematiksel mantık üzerinden değerlendirme yapılmaz, diğer beceriler de göz önünde bulundurulur. Belirli soruları cevaplamak mümkün olsa da, matematiksel düşünmeyi ölçen görevlerde zorluklar ortaya çıkmaktadır. Bu nedenle inanıyorum ki, mantık dersiyle ilgili belirli adımlar atılmalıdır. Çünkü bu ders hem yüksek lisans programında, hem devlet memurluğuna kabul sürecinde, hem de son yıllarda yapılan “Yükseliş” yarışmasında yer almaktadır. Bu nedenle yükseköğretim kurumlarının tüm uzmanlık alanlarında mantık dersinin öğretimi sağlanmalıdır. İster birinci sınıftan başlayarak, isterse de son sınıfta. Belki de bu yolla mevcut problemin çözümüne ulaşmak mümkün olur".
