İnsan beyni təkrarlanan təcrübələrdən daha çox nadir və gözlənilməz hadisələr zamanı daha güclü öyrənmə reaksiyası nümayiş etdirir.
AzEdu.az-ın əldə etdiyi məlumata görə, alimlərin apardığı son araşdırma göstərir ki, qeyri-adi və emosional baxımdan fərqlənən hadisələr yaddaşda daha dərin iz buraxır və məlumatın uzunmüddətli saxlanmasına səbəb olur.
Araşdırma zamanı iştirakçıların beyin aktivliyi xüsusi neyro-görüntüləmə üsulları ilə izlənilib. Məlum olub ki, gözlənilməz və nadir hadisələr baş verdikdə beyində diqqət və yaddaşla əlaqəli sahələr xüsusilə qərarvermə və öyrənmə proseslərində rol oynayan bölgələr daha intensiv aktivləşir. Bu zaman dopamin kimi neyrotransmitterlərin səviyyəsində artım müşahidə olunur ki, bu da məlumatın möhkəmlənməsinə kömək edir.
Mütəxəssislər bildirirlər ki, təkrar məlumatlar zamanla beyin üçün “adi” xarakter alır və reaksiya zəifləyir. Əksinə, nadir və fərqli hadisələr “siqnal effekti” yaradaraq beynin diqqətini maksimum səviyyədə cəlb edir. Bu mexanizm təkamül baxımından da əhəmiyyətli sayılır, çünki insanın təhlükə və ya fürsətləri tez aşkar etməsinə imkan verir.
Tədqiqatın nəticələri təhsil sahəsində yeni metodoloji yanaşmalar üçün də imkanlar açır. Alimlər hesab edirlər ki, dərs prosesində monoton təkrara əsaslanan üsullarla yanaşı, gözlənilməz elementlər, interaktiv tapşırıqlar və emosional təsir yaradan nümunələrdən istifadə öyrənmə effektivliyini artıra bilər.
Ekspertlərin fikrincə, bu yanaşma yalnız məktəb və universitet təhsilində deyil, həm də korporativ təlimlərdə, peşə hazırlığında və hətta rəqəmsal öyrənmə platformalarında tətbiq oluna bilər.
Araşdırma bir daha göstərir ki, insan beyni informasiyanı sadəcə təkrar yolu ilə deyil, diqqət və emosional intensivlik vasitəsilə daha güclü şəkildə mənimsəyir. Bu isə gələcəkdə təhsil modellərinin daha dinamik və innovativ formada qurulmasına təkan verə bilər.
