Dublində keçirilən Avropa Piylənmə Konqresi 2025 çərçivəsində təqdim olunan və “Diabetes, Obesity and Metabolism” jurnalında dərc edilən yeni bir araşdırma çəki vermək məqsədilə liraglutide və ya semaglutide (GLP-1 analoqları) qəbul edən şəxslərin alkoqol istehlakını dörd ay ərzində təxminən üçdə iki nisbətində azaltdığını ortaya qoyub.
AzEdu.az “MedicalXpress” portalına istinadla xəbər verir ki, tədqiqat Dublin Universitet Kollecinin professoru Carel le Roux və həmkarları tərəfindən aparılıb. Onlar İrlandiya və Səudiyyə Ərəbistanındakı kliniklarda piylənmə müalicəsi alan pasiyentlər arasında alkoqol qəbulundakı dəyişiklikləri izləyiblər. Araşdırmaya bədən kütlə indeksi (BKİ) ≥27 kq/m² olan 262 nəfər (79 faizi qadın, orta yaş 46, orta çəki 98 kiloqram) daxil edilib. Bu fərdlər alkoqol istifadəsinə görə üç qrupa bölünüb: içməyənlər (11,8 faiz), nadir hallarda içənlər (19,8 faiz) və müntəzəm içənlər (68,4 faiz). 188 iştirakçı orta hesabla dörd ay ərzində müşahidə olunub. Tədqiqat nəticəsində müəyyən edilib ki, heç bir iştirakçı spirtli içki qəbulunu artırmayıb.
Əksinə, müalicə müddətində həftəlik spirtli içki istehlakı orta hesabla 11,3 vahiddən 4,3 vahidə qədər azalıb. Xüsusilə müntəzəm içənlər arasında bu göstərici 23,2 vahiddən 7,8 vahidə düşüb ki, bu da 68 faizlik əhəmiyyətli azalma deməkdir. Professor le Roux bildirir ki, bu nəticə Avropada alkoqol istifadəsi pozğunluğunun müalicəsində istifadə edilən nalmefen preparatının təsiri ilə müqayisə oluna bilər. Araşdırmada vurğulanır ki, GLP-1 analoqlarının alkoqol qəbulunu necə azaltdığına dair mexanizm tam aydın deyil.
Lakin tədqiqatçılar bu təsirin beynin subkortikal sahələrində yaranan alkoqola qarşı istəyi tənzimləməklə şüurlu davranışdan kənar mexanizmlərlə əlaqəli ola biləcəyini düşünürlər. Xəstələrin təsvirinə görə, bu təsir “çətinliksiz” şəkildə özünü göstərir. Tədqiqatın məhdudiyyətləri arasında iştirakçı sayının nisbətən az olması, alkoqol qəbulunun öz-özünə bildirilən məlumatlara əsaslanması və nəzarət qrupunun mövcud olmaması qeyd olunur. Bununla belə real klinik şəraitdə aparılan müşahidələrin və məlumatların perspektiv toplanmasının tədqiqatın güclü tərəfləri olduğu vurğulanır.
Nəticə olaraq, professor le Roux qeyd edir ki, GLP-1 analoqları yalnız piylənmənin müalicəsində deyil, eyni zamanda, onunla əlaqəli digər problemlərin, o cümlədən alkoqol qəbulunun azaldılmasında da ümidverici nəticələr göstərir və bu istiqamətdə tədqiqatlar davam etdirilməlidir.
